วิธีการทำความสะอาดและการดูแลรักษาผ้าไหม

วิธีการทำความสะอาดผ้าไหมและการดูแลรักษา การซักผ้าไหม ใช้วิธีซักแห้งสำหรับผ้าไหมที่ตกแต่งสำเร็จ (finishing) มาแล้ว   ผ้าไหมที่ต้องการซักมือ ควรซักด้วยน้ำยาซักแห้งโดยผสมกับน้ำให้น้ำยาเจือจางลงครึ่งหนึ่ง หรือ ซักด้วยน้ำอุ่นผสมสบู่อาบน้ำหรือแชมพูสระผมสำหรับเด็กที่มีความเป็นกรดด่างอ่อนๆ   สำหรับผ้าที่ซื้อมาใหม่ ยกเว้นผ้าพิมพ์ ก่อนนำไปตัดเย็บควรแช่ในน้ำอุ่นและผึ่งให้แห้งในที่ร่ม ผ้าจะนุ่มมือขึ้น   ไม่ควรใช้ผงซักฟอกและ น้ำยาฟอกขาว เพราะทำให้เส้นไหมกระด้าง เส้นแตกและขาดเปื่อยได้ ง่าย ความเงางามอ่อนนุ่มและความยืดหยุ่นของผ้าไหมจะลดลง   รอยเปื้อนบริเวณคอเสื้อ ขอบแขนเสื้อ ให้ถูเบาๆ ด้วยน้ำสบู่อ่อนๆ หรือ น้ำยาซักแห้งไม่ควรขยี้ หรือใช้แปรงขัด เพราะจะทำลายโครงสร้างผ้าและทำให้เส้นไหมแตก ความเงางามตามธรรมชาติของผ้าไหมจะลดลง   ซักอย่างเบามือและบีบรีดน้ำออกเบาๆ ไม่ควรบิดผ้า จะทำให้เกิดรอยยับและรีดให้เรียบได้ยาก   สามารถซักผ้าไหมด้วยเครื่องซักผ้าได้ โดย กลับผ้าด้านในออกและซักด้วยความเร็วรอบต่ำใช้ เวลาซักน้อยและไม่ใช้น้ำร้อน สำหรับผ้าพันคอ หรือ ผ้าคลุมไหล่ ที่ใช้วิธีการทอหลวมๆ ควรซักด้วยมือเท่านั้น ในการซักน้ำสุดท้ายอาจแช่ผ้าไหมในน้ำผสมน้ำยาปรับผ้านุ่มจะช่วยให้รีดเรียบได้ง่ายสำหรับผ้าที่ย้อมด้วยสีธรรมชาติควรแช่ผ้าในน้ำผสมน้ำส้มสายชูในน้ำสุดท้ายจะทำให้ผ้าไหมเงางามและสีสดใส การตากผ้าไหม   ตากผ้าไหมให้แห้งในที่ร่มที่มีลมโกรก โดยกลับด้านในของผ้าหรือเสื้อออก เพื่อให้ สีสดใสคงทนเพราะแสงจะทำให้สีซีดง่าย การรีดผ้าไหม    รีดผ้าไหมขณะที่ผ้ายังหมาดอยู่ หรือ พรมน้ำให้ชุ่มทั่วเท่ากันทั้งผืนก่อน การรีดด้วยเตารีดไอน้ำผ้าไหมจะเรียบได้ง่าย สำหรับการรีดด้วยไฟแรง แม้ทำให้ผ้าไหมเรียบได้ง่ายแต่อาจทำให้เกิดรอยด่างมันหรือสีเปลี่ยนซีดได้ จึงควรใช้ผ้าดิบสีขาวปูทับบนผ้าไหมแล้วรีดบนผ้าดิบ เพราะเส้นไหมเป็นเส้นใยโปรตีนธรรมชาติ …

วิธีการทำความสะอาดและการดูแลรักษาผ้าไหม Read More »

ทำอย่างไรเมื่อแมลงมาทำลายผ้า?

แมลงทำลายผ้า… ต้องสนใจป้องกันผ้า หรือ เสื้อผ้าไหมที่เก็บไว้ไม่ค่อยนำมาใช้ อาจมีแมลงทำลายผ้าได้ วิธีป้องกันง่ายๆ แบบพื้นบ้านไทยที่ป้องกันได้ผลดี คือ บุบเมล็ดพริกไทยให้แตกเล็กน้อย จากนั้นนำไปใส่ในถุงผ้าและแขวนไว้ตามมุมในตู้ หรือกล่องเก็บเสื้อผ้า การบูรก็ใช้ได้เช่นเดียวกัน ให้ใส่ในถุงผ้าหรือถุงกระดาษ แล้วแขวนไว้บริเวณส่วนบนของตู้และระวังไม่ให้สัมผัสกับเสื้อผ้า ไอและกลิ่นที่ระเหิดออกมา จะช่วยไล่แมลงทำลายผ้าได้         เล็กๆ น้อยๆ ในการดูแลรักษา และทำความสะอาดผ้าไหมชุดผ้าไหม ทำได้ไม่ยากอย่างที่บางคนคิดเพียงรู้จักและเข้าใจธรรมชาติของเส้นไหม ผ้าไหม ก็สามารถดูแลและซักรีดได้เองด้วยวิธีง่ายๆ ที่บ้านของ เราเอง

เกร็ดเล็กๆ ในการแขวนผ้า เก็บผ้าให้เรียบสวย

เกร็ดเล็กๆ ในการแขวนผ้า เก็บผ้าให้เรียบสวย การแขวนเสื้อผ้า หรือ พับผ้า ไว้เป็นเวลานาน ทำให้เกิดรอยตามบ่าเสื้อ รอยพับ หรือรอยหักงอเนื่องจากการแขวน ลดปัญหานี้ได้ โดยการพับผ้าหลวมๆ ให้บริเวณรอยพับงอเป็นมุมป้านและวางสลับซ้อนบนผ้าชิ้นอื่น หรือม้วนผ้าหลวมๆ ตามหน้าผ้า รอบแกนกระดาษกลม ส่วนเสื้อให้แขวนทับซ้อนบนผ้าชิ้นอื่นหรือแขวนบนไม้แขวนที่มีบ่าใหญ่ หรือใช้ไม้แขวน 2 อันแทน

รีดผ้าไหมอย่างไร? ให้เรียบหรู

 รีดผ้าไหมอย่างไร? ให้เรียบหรู  เกร็ดควรรู้ เพื่อรีดผ้าไหมให้เรียบได้ง่าย  ให้รีดขณะผ้าไหมยังเปียกหมาดๆ ผ้าที่แห้งเกินไป ใยไหมจะหดตัวมากจึงรีดให้เรียบได้ยาก ในการรีดจึงควรพรมน้ำแล้วม้วนผ้าไว้ให้ความเปียกชื้นแทรกเข้าเนื้อผ้าทั่วกันก่อน จึงนำมารีดขณะรีดผ้าไหม ใช้ความร้อนระดับปานกลางถึงร้อนสำหรับผ้าไหมชนิดบางหรือผ้าไหม 1 เส้น ส่วนผ้าไหมที่หนาปานกลาง หรือ ผ้าไหม 2-4 เส้น ให้ใช้ความร้อนระดับร้อนมากหรือไฟแรงและให้รีดที่ด้านในของเสื้อผ้าไหมก่อน ส่วนการรีดด้านนอก ให้ใช้ผ้าฝ้ายสีขาวปิดทับบนผ้าไหมและรีดบนผ้าฝ้ายแทน เป็นการป้องกันแผ่นความร้อนของเตารีดสัมผัสกับเนื้อผ้าไหมโดยตรง ซึ่งจะทำให้ ผิวผ้ามันด้าน ขึ้นเงาสะท้อนและสีเปลี่ยนได้  น้ำยารีดผ้าเรียบ ช่วยให้รีดผ้าไหมได้ง่ายขึ้น  โดย ผสมน้ำยารีดผ้าเรียบกับน้ำ ในอัตรา 1 ส่วนกับน้ำ 3 หรือ 4ส่วน แล้วกดแช่ผ้าไหมทั้งผืนในน้ำยาผสมให้เปียกทั่วกัน จากนั้นนำขึ้นผึ่งทันทีโดยไม่ต้องบิด เมื่อผ้าเริ่มแห้งหมาด จึงนำมารีด หรือ ใช้วิธี พรมน้ำยาผสมน้ำให้ผ้าเปียกทั่วกันแล้วจึงนำมารีด   อีกวิธีของเทคนิครีดผ้าไหมให้เรียบ คือ รีดผ้าไหมลักษณะวนเป็นวงทางเดียว และขยายวงออกไปเรื่อยๆ หรือ รีดไปทางเดียวจากด้านหนึ่งไปอีกด้านหนึ่ง จะทำให้รีดผ้าไหมได้เรียบ และไม่เกิดรอยย่นในเนื้อผ้า  การเก็บผ้าให้เรียบและป้องกันการถูกทำลายเมื่อรีดผ้าหรือชุดผ้าไหม รวมทั้งชุดที่ตัดด้วยผ้าอื่นๆ แล้วนำไปเก็บในตู้ พบว่าบ่อยครั้งที่มีรอยยับเกิดขึ้นใหม่ได้อีก ซึ่งมักเกิดจากในตู้มีเสื้อผ้าเก็บอยู่มาก จึงเบียดกันแน่นเกินไป ผู้รู้หลายคนแนะนำให้ใช้ถุงคลุมเสื้อผ้าก่อนเก็บ …

รีดผ้าไหมอย่างไร? ให้เรียบหรู Read More »

ข้อแนะนำ … เมื่อซักผ้าไหมด้วยเครื่องซักผ้า

ข้อแนะนำ … เมื่อซักผ้าไหมด้วยเครื่องซักผ้า ให้จัดรูปทรงของเสื้อผ้า หรือผ้าที่จะซักให้เรียบร้อย โดย กลับด้านในออกแล้วพับใส่ในถุงซักผ้า ไม่ควรให้มีรอยยับมากเกินไป จากนั้นนำไปซักด้วยเครื่องซักผ้าที่ความเร็วรอบต่ำ ใช้เวลาในการซักน้อย และไม่ซักด้วยน้ำร้อน สำหรับน้ำยาซักผ้า ให้ใช้สบู่เด็กชนิดเหลว หรือแชมพู เช่นเดียวกับซักมือ สำหรับผ้าพันคอ หรือ ผ้าคลุมไหล่ซึ่งมีการทอเส้นด้ายไหมไม่แน่น ควรซักด้วยมือเท่านั้น  การทำให้แห้ง  ให้ผึ่งผ้าไหมที่ซักแล้วในที่ร่มที่มีอากาศถ่ายเทดี หรือ ใช้วิธีอบผ้าให้แห้งที่อุณหภูมิต่ำ ไม่ควรผึ่งผ้ากลางแดด เพราะแสงแดดมีความร้อนและรังสียูวี จะทำลายผ้าไหมและทำให้สีซีดเร็วการผึ่งผ้า ควรให้ผ้าอยู่ในลักษณะแบนราบ ต้องไม่พาดผ้าบนรั้วแหลม จะทำให้เส้นไหมถูกแรงดึงไม่สม่ำเสมอและเกิดรอยตำหนิบนผ้าชนิดที่แก้ไขไม่ได้ ควรพาดผ้าบนราวกลม หรือใช้ไม้แขวน หรือพาดผ้าในแนวราบ ให้ผ้าทิ้งตัวเรียบเสมอกัน จึงจะรีดได้ง่ายและผ้าไม่เสียรูปสำหรับเสื้อผ้าไหมที่มีการตกแต่งด้วยเครื่องประดับ ให้ซักได้ตามปกติ หลังการซักให้ใช้ผ้าขนหนูซับน้ำออกจนกระทั่งผ้าไหมหมาด จึงนำไปผึ่งแห้ง

เกร็ดความรู้ เพื่อรักษาความเงางามและสีสันที่สดใสของผ้าไหม

เกร็ดความรู้ เพื่อรักษาความเงางามและสีสันที่สดใสของผ้าไหม  หลังจากซักทำความสะอาดผ้าไหมแล้ว ให้แช่ผ้าไหมนาน 1-2 นาที ให้จมทั่วทั้งผืนในน้ำผสมน้ำส้มสายชูกลั่น โดยผสมน้ำส้มสายชูประมาณ 1 ช้อนโต๊ะกับน้ำสะอาด 1-2 ลิตร หลังจากนั้นให้ล้างด้วยน้ำให้สะอาดและบีบเบาๆ ไล่น้ำออก จึงนำไปผึ่งให้แห้งในที่ร่มที่มีอากาศถ่ายเท บางคนที่ชอบกลิ่นหอมและต้องการให้เนื้อผ้านุ่ม มีน้ำหนัก อาจแช่ผ้าไหมในน้ำยาปรับผ้านุ่ม น้ำ ยาปรับสภาพผ้าไหม หรือ น้ำมันทาผิวสำหรับเด็กอย่างใดอย่างหนึ่งในน้ำสุดท้ายก่อนนำไปผึ่งให้แห้ง

ซักผ้าไหมอย่างไร?ให้สวยทน

 ซักเอง รีดเอง ทำอย่างไร        โดยทั่วไป มักนิยมซักแห้งชุดผ้าไหม ตามป้ายระบุ ”dry clean only” แต่หากต้องการหลีกเลี่ยงสารซักแห้ง สามารถซักรีดเองได้ ทั้งซักด้วยมือ และซักด้วยเครื่อง การเข้าใจธรรมชาติของผ้าไหม จะทำให้หลีกเลี่ยงข้อควรระวัง และทำความสะอาดผ้าไหมได้ดี ซักรีดผ้าไหม ควรสนใจ อะไร  น้ำยาซักผ้า สบู่อาบน้ำเด็ก ไม่ว่าสบู่เหลว หรือสบู่ก้อนเหมาะสมที่สุดสำหรับใช้ซักผ้าไหม แชมพู หรือน้ำยาเอนกประสงค์ชนิดที่มีฤทธิ์เป็นกลาง หรือเป็นกรดอ่อนๆ ใช้ซักผ้าไหมได้ดีเช่นกัน ไม่ควรใช้ ผงซักฟอก และ ห้ามใช้ น้ำยาฟอกขาว  ปัจจุบันผงซักฟอกเกือบทุกชนิดมีฤทธิ์ขจัดคราบสกปรกสูง และเป็นด่างมาก จะทำลายเส้นไหม เช่นเดียวกับ การล้างคราบสกปรกติดแน่นซึ่งปกติอาจใช้น้ำยาฟอกขาว แต่สำหรับผ้าไหมแล้ว ห้ามใช้น้ำยาฟอกขาวไม่ว่าจะต้องการล้างคราบสกปรกมากเท่าใดก็ตาม เพราะน้ำยาฟอกขาวจะทำให้ความเงางามของผ้าไหมลดลง ผ้าไหมกระด้าง และเส้นไหมเปื่อย เช่นเดียวกับการซักผ้าทั่วไป ที่ควรแยกผ้าสีเข้มและสีอ่อนหรือสีขาวซักคนละครั้ง และก่อนนำผ้าลงซักทุกครั้งต้องแน่ใจว่า น้ำยาซักผ้าละลายน้ำดีทั่วแล้ว นอกจากนี้ การซักน้ำต้องให้สะอาด ไม่ให้มีสบู่ น้ำยาซักผ้าหรือผงซักฟอกตกค้าง เพราะจะทำให้เกิดสีเหลืองหม่นบนผ้าได้ สำหรับผ้าไหมมีข้อควรระวังเพิ่มเติมอีกเล็กน้อย ได้แก่ ไม่ใช้น้ำร้อนหรือน้ำอุ่นจัดในการซักผ้าไหม เพราะมีผลทำให้เส้นไหมหดตัว …

ซักผ้าไหมอย่างไร?ให้สวยทน Read More »

เมื่อซื้อผ้าไหมมาใหม่…เริ่มดูแลผ้าไหมอย่างไร?

ข้อแนะนำเบื้องต้น … เริ่มตั้งแต่ร้านผ้าไหม เมื่อซื้อผ้าไหมมาใหม่ๆ ก่อนนำมาตัดเย็บ แนะนำให้ ทำความสะอาดด้วยน้ำอุ่น เพื่อชะล้างฝุ่นละออง และ ไล่สีย้อมที่ตกค้างอยู่ โดย กดผ้าไหมให้จมน้ำและซักเบาๆ ในน้ำอุ่น หรือ น้ำสะอาดผสมเกลือผ้าไหมจากบางร้านมีการซักและตกแต่งสำเร็จ หรือที่เราบางคน เรียกว่า อาบน้ำยา มาเรียบร้อยแล้ว จึงไม่จำเป็นต้องซักทำความสะอาดก่อน ใช้ตัดเย็บได้เลย

ดูแลผ้าไหมด้วยภูมิปัญญาไทย

ผ้าไหม หรือ Silk เป็นผ้าที่มีความสวยงาม ความอ่อนนุ่มสบาย และมีความเลื่อมเงางามโดยธรรมชาติ เมื่อสวมใส่ดูหรูหราภูมิฐาน นอกจากนี้ยังมีคุณสมบัติพิเศษที่ “เมื่ออากาศร้อน ผ้าไหมช่วยคลายให้เย็นได้ ส่วนเวลาอากาศหนาว ผ้าไหมบางๆ กลับช่วยให้อุ่นสบาย”เพราะ ผ้าไหมถักทอขึ้นจากเส้นใยไหมที่มีขนาดเล็กละเอียด เป็นเส้นใยชนิดเส้นใยยาว จึงทอเป็นผ้าได้ที่สวยงาม เนื้อผ้าอ่อนนุ่ม ดูบอบบาง ขณะเดียวกันด้วยความเหนียวทนทานของเส้นใยไหม จึงทำให้สามารถใช้ผ้าไหมสวมใส่ในชีวิตประจำวันได้ดี การดูแลที่เหมาะสมจะทำให้ผ้าไหมหรือผลิตภัณฑ์ผ้าไหมคงความสวยงามและคงคุณสมบัติดีเด่นได้ยาวนานเพราะเส้นไหมเป็นเส้นใยโปรตีนธรรมชาติ จึงถูกทำลายได้ด้วยรังสียูวีที่มีอยู่ในแสงแดด ในสภาพที่เป็นด่างมากๆ และอุณหภูมิสูงจะทำให้เส้นไหมเปื่อยและลดความแวววาวของเส้นไหมได้ด้วย ดังนั้นการเข้าใจธรรมชาติของไหม จะทำให้ เราสามารถหลีกเลี่ยงการทำลายเส้นไหมผ้าไหมโดยรู้เท่าไม่ถึงการณ์ได้ ผ้าไหม … ดูแลได้ด้วยตนเอง… ที่บ้าน นับแต่โบราณมา ผู้สวมใส่ผ้าไหมไทยส่วนใหญ่นุ่งซิ่น ห่มผ้า บ้างพาดบ่า ใช้ผ้าไหมทั้งในชีวิต ประจำวันและในพิธีการ มีภูมิปัญญาการดูแลทำความสะอาดผ้าไหมไทยที่สืบต่อมา จนปัจจุบันก็ยังคงมีการใช้ภูมิปัญญาดังกล่าวในบางท้องถิ่น คือ การซักผ้าไหมด้วยน้ำมะพร้าว และลบรอยเปื้อนโดยใช้หัวหอมถูที่รอยเปื้อนก่อนนำไปซัก แม้ในปัจจุบันมีการนำผ้าไหมมาตัดเย็บเป็นเครื่องแต่งกายสมัยใหม่ ชุดผ้าไหมก็ยังคงสามารถดูแลทำความสะอาดได้ด้วยตนเอง

เอกลักษณ์ของไหมไทย

วลี  มโนมัธย์ ดร.ฤกษ์  ศยามานนท์(ที่ปรึกษาในการเขียนและเรียบเรียง) กรมวิชาการเกษตร บางเขน กรุงเทพฯ ไหมไทยมีชื่อเสียงเป็นที่ยอมรับในความสวยสดงดงามอันเนื่องมาจากแสงที่ทอส่งแวววามอยู่ในเนื้อผ้าที่แตกต่างไปจากผ้าไหมทั่ว ๆ ไป การทอผ้าไหมแต่เดิมนั้นทำกันเป็นอุตสาหกรรมในครอบครัวไว้ใช้เองหรือขายภายในประเทศ กรรมวิธีการผลิตผ้าไหมทำด้วยมือทุกขั้นตอน ส่วนใหญ่จะเป็นลักษณะของเกษตรอุตสาหกรรมครบวงจรของครอบครัวเกษตรกรภาคตะวันออกเฉียงเหนือโดยเริ่มจากการปลูกหม่อนเพื่อเก็บใบไปเลี้ยงหนอนไหม จนเมื่อหนอนไหมทำรังแล้วก็จะเก็บรังไหมมาสาวด้วยวิธีการง่าย ๆ แล้วใช้เป็นทั้งไหมเส้นยืนและเส้นพุ่ง นำเส้นไหมที่สาวมาย้อมด้วยสีธรรมชาติที่มีอยู่ในส่วนต่าง ๆของต้นไม้ เช่น เข และคราม เป็นต้น ลักษณะของผ้าไหมที่ได้มีความแตกต่างจากผ้าไหมต่างประเทศ บางชนิดมีลักษณะเป็นปุ่มปมและมีลวดลายสวยงามแปลกตาพร้อมทั้งความมันแวววาวชาวต่างประเทศส่วนใหญ่ชอบและนิยมผลิตภัณฑ์ที่ทำด้วยมือ เพราะการทำด้วยมือทำให้ได้ผลิตภัณฑ์ที่ประณีตสวยงามผิดกับการทำด้วยเครื่องจักร ยิ่งเป็นผ้าไหม ซึ่งปกติเป็นของมีค่ากว่าผ้าที่ผลิตจากเส้นใยธรรมชาติหรือเส้นใยสังเคราะห์อยู่แล้ว เมื่อใช้กรรมวิธีที่ทำด้วยมือทั้งหมด จึงทำให้ผ้าไหมของไทยเป็นสิ่งล้ำค่ามากสำหรับชาวต่างประเทศ ลักษณะเด่นของไหมไทยที่กล่าวขวัญกันมากและสามารถมองเห็นอย่างเด่นชัด คือ ลักษณะเนื้อผ้าที่เป็นปุ่มปมของผ้ามัดหมี่ ทำให้บางคนเข้าใจผิดว่าลักษณะปุ่มปมเป็นลักษณะที่ดีของผ้าไหมไทย ความจริงลักษณะของเส้นไหมที่มีปุ่มปมเป็นลักษณะที่ด้อยในการจัดลำดับชั้นคุณภาพของไหม เส้นไหมที่ดีจะต้องมีเส้นเรียบสม่ำเสมอ ชาวต่างชาติหรือแม้ คนไทยบางคนชอบผ้าไหมที่มีปุ่มปมเพราะดูแล้วแปลกตา นั่นคือค่านิยมของผู้ใช้ซึ่งมิได้หมายความว่าผลิตภัณฑ์นั้นจะต้องมีคุณภาพดีตามมาตรฐานเสมอไป การปรับปรุงเส้นไหมในด้านวิชาการจะต้องพิจารณาแยกระหว่างคุณภาพกับค่านิยม เพื่อรักษามาตรฐานคุณภาพผลิตภัณฑ์ที่แท้จริงไว้ด้วย เอกลักษณ์ไหมไทยคืออะไร ไหมไทยมีลักษณะพิเศษไม่เหมือนกับไหมต่างประเทศอันเป็นเอกลักษณ์ที่พูดถึงกันบ่อย ๆ ลักษณะพิเศษดังกล่าวคือความเลื่อมมันเฉพาะตัวที่ไม่เหมือนกับความเลื่อมมันของไหมทั่ว ๆ ไป เนื้อผ้าฟูไม่เรียบ อ่อนนุ่มและมีน้ำหนัก เป็นเรื่องที่น่าสนใจและศึกษาว่า ทำไมไหมไทยจึงมีลักษณะพิเศษผิดแปลกจากไหมทั่ว ๆ ไป ก่อนที่จะเสนอข้อคิดเห็นที่เป็นแนวทางความเป็นไปได้ของการเกิดลักษณะอันเป็นเอกลักษณ์ของไหมไทยนั้น ขอกล่าวถึงขั้นตอนการผลิตและการจัดลำดับชั้นคุณภาพของเส้นไหม เพื่อเป็นความรู้พื้น่ฐานประกอบการพิจารณาทำความเข้าใจได้ง่ายขึ้น …

เอกลักษณ์ของไหมไทย Read More »